Księgowanie VAT przełożonego
Podstawa prawna
Możliwość odliczenia podatku VAT w okresie późniejszym niż data otrzymania faktury wynika z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.
Zgodnie z art. 86 ust. 10 oraz 11 ustawy o VAT, podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego:
- w okresie, w którym powstało prawo do odliczenia VAT,
- lub w jednym z kolejnych okresów rozliczeniowych przewidzianych przez przepisy.
Oznacza to, że otrzymanie faktury zakupowej w danym miesiącu nie wymusza obowiązkowego odliczenia podatku VAT dokładnie w tym samym okresie rozliczeniowym.
Konfiguracja kont księgi głównej
Dla podatku VAT księgowanego w ramach transakcji oznaczonych jako „Przełożony VAT” konieczne jest wskazanie kont księgi głównej dedykowanych do tego typu rozliczeń.
Konta wykorzystywane dla przełożonego VAT mogą różnić się od standardowych kont przeznaczonych do księgowania podatku VAT należnego oraz naliczonego.
Aby skonfigurować konta księgi głównej dla przełożonego VAT:
- Kliknij ikonę wyszukiwania
, wpisz Ustawienia księgowania VAT, a następnie wybierz odpowiednią pozycję z listy wyników. - Na stronie Ustawienia księgowania VAT wybierz wiersz odpowiadający wymaganej kombinacji pól Gosp. grupa księgowa VAT oraz Tow. grupa księgowa VAT, a następnie wybierz opcję Edycja.
- W polu Konto niezr. naliczonego VAT wybierz konto księgi głównej przeznaczone do księgowania nierozliczonego podatku VAT. Lista dostępnych wartości jest pobierana bezpośrednio z planu kont zdefiniowanego w systemie.
Dokumenty obsługujące przełożony VAT
Faktura zakupu
Faktura zakupu może zostać zaksięgowana z wykorzystaniem mechanizmu przełożonego VAT, co umożliwia odliczenie podatku VAT w późniejszym okresie rozliczeniowym niż data dokumentu.
Aby dodać fakturę zakupu z przełożonym VAT:
- W polu wyszukiwania
wpisz Faktury zakupu, a następnie otwórz odpowiednią stronę. - Na stronie Faktury zakupu wybierz opcję Nowy, a następnie wprowadź dane faktury zakupu zgodnie ze standardowym procesem.
- W ramach faktury zakupu dostępne jest pole Przełożony VAT. 3a. Jeżeli pole Przełożony VAT zostanie zaznaczone, system podczas księgowania wykorzysta konto księgi głównej zdefiniowane w sekcji Konfiguracja kont księgi głównej. 3b. Jeżeli pole Przełożony VAT nie zostanie zaznaczone, dokument zostanie zaksięgowany zgodnie ze standardowym mechanizmem księgowania VAT. 3c. Jeżeli pole Przełożony VAT zostanie zaznaczone, ale Data VAT będzie należała do tego samego okresu rozliczeniowego co Data księgowania, system wyświetli ostrzeżenie informujące, że przełożenie VAT może być nieuzasadnione. 3d. Zaksięguj fakturę zakupu zgodnie ze standardowym procesem księgowania dokumentów. 3e. Aby zweryfikować poprawność księgowania, otwórz zaksięgowaną fakturę zakupu, a następnie wybierz funkcję Znajdź zapisy.
Faktura korygująca zakupu
Faktura korygująca zakupu może zostać zaksięgowana z wykorzystaniem mechanizmu przełożonego VAT.
Mechanizm działania jest analogiczny do standardowej faktury zakupu. W przypadku zaznaczenia pola Przełożony VAT system wykorzysta konto księgi głównej wskazane w polu Konto niezr. naliczonego VAT skonfigurowanym w sekcji Konfiguracja kont księgi głównej.
Zamówienie zakupu
Zamówienie zakupu obsługuje mechanizm przełożonego VAT analogicznie do faktury zakupu.
W przypadku zaznaczenia pola Przełożony VAT podczas księgowania dokumentu system wykorzysta konto księgi głównej wskazane w polu Konto niezr. naliczonego VAT skonfigurowanym w sekcji Konfiguracja kont księgi głównej.
Proces dodawania oraz księgowania zamówienia zakupu przebiega zgodnie ze standardowym procesem obsługi dokumentów zakupu.
Zamówienie zwrotu zakupu
Zamówienie zwrotu zakupu obsługuje mechanizm przełożonego VAT analogicznie do faktury korygującej zakupu.
W przypadku zaznaczenia pola Przełożony VAT podczas księgowania dokumentu system wykorzysta konto księgi głównej wskazane w polu Konto niezr. naliczonego VAT skonfigurowanym w sekcji Konfiguracja kont księgi głównej.
Proces dodawania oraz księgowania zamówienia zwrotu zakupu przebiega zgodnie ze standardowym procesem obsługi dokumentów zakupu.
Ważne informacje i ograniczenia
Ostrzeżenie dla zgodnych okresów VAT
Jeżeli dla dokumentu z zaznaczonym polem Przełożony VAT wartość pola Data VAT będzie należała do tego samego okresu rozliczeniowego co Data księgowania, system wyświetli komunikat ostrzegawczy z prośbą o potwierdzenie kontynuacji procesu.
Mechanizm ten ma na celu ograniczenie przypadkowego wykorzystania funkcjonalności przełożonego VAT dla dokumentów rozliczanych w tym samym okresie VAT.
Important
Przykład:
- Data księgowania: 15.01.2026
- Data VAT: 20.01.2026
W powyższym przypadku obie daty należą do tego samego okresu rozliczeniowego, dlatego system wyświetli komunikat ostrzegawczy.
Reverse Charge
Mechanizm przełożonego VAT nie obsługuje transakcji wykorzystujących typ kalkulacji VAT Reverse Charge.
Jeżeli dokument zawiera pozycje z typem kalkulacji VAT Reverse Charge, system zablokuje możliwość księgowania dokumentu z zaznaczonym polem Przełożony VAT.
Caution
Dokumenty zawierające pozycje typu Reverse Charge powinny być księgowane bez wykorzystania mechanizmu przełożonego VAT.
Wymagana konfiguracja kont VAT
Przed rozpoczęciem księgowania dokumentów z wykorzystaniem mechanizmu przełożonego VAT konieczne jest skonfigurowanie pola Konto niezr. naliczonego VAT w ramach strony Ustawienia księgowania VAT.
W przypadku braku konfiguracji odpowiedniego konta księgi głównej system zablokuje możliwość zaksięgowania dokumentu.
Important
Konfiguracja kont przełożonego VAT powinna zostać wykonana dla wszystkich wykorzystywanych kombinacji pól:
- Gosp. grupa księgowa VAT
- Tow. grupa księgowa VAT
Dodatkowe zapisy księgowe
W przypadku wykorzystania mechanizmu przełożonego VAT system może wygenerować dodatkowe zapisy księgowe związane z przeksięgowaniem podatku VAT na konta przełożonego VAT.
Dodatkowe zapisy tworzone są automatycznie podczas księgowania dokumentu i są widoczne między innymi z poziomu funkcji Znajdź zapisy.
Note
Mechanizm dodatkowych zapisów księgowych wykorzystywany jest wyłącznie dla dokumentów oznaczonych polem Przełożony VAT.